Ruim een jaar geleden reisde TeamNL naar de Oostenrijkse bergen voor een verrassingskamp. Daar trokken ze een week op met de Luchtmobiele Brigade van Defensie om te werken aan de groepsdynamiek. Vele gesprekken volgden, waarin de shorttrackers elkaar de ruimte gaven om hun mening te delen. Die eerste stap naar een veilige en open cultuur werd de standaard voor de rest van de winter, die uitmondde in ongelooflijk sportief succes met zeven olympische medailles, waaronder vijf titels.
Om weer een volgende stap te zetten werd de Luchtmobiele Brigade ook betrokken bij het trainingskamp van vorige week. Twee dagen werden besteed aan groepsgesprekken en opdrachten. “We hebben voornamelijk voortgeborduurd op waar we eerder mee begonnen zijn”, vertelt shorttracker Friso Emons. “Naar mijn mening heeft onze open manier van communiceren en het daarbij positief gebruiken van een conflict ons geholpen olympisch succes te behalen. Het heeft misschien nog wel beter uitgepakt dan Niels (Kerstholt, bondscoach, red.) had verwacht. Dingen worden nu uitgesproken en belangrijke zaken komen op tafel, waar ze eerder niet aan het licht kwamen. Je merkt dat iedereen zich vrij voelt om zich uit te spreken en daardoor ontstaan mooie gesprekken. We staan ervoor open elkaar te helpen, zoals je zag in Milaan.”
“In het begin waren de gesprekken lastig, maar inmiddels gaat het vanzelf”, vervolgt Emons. “We hebben beter leren communiceren en bieden elkaar de veiligheid om dat te doen. Daardoor gaat het balletje rollen en word je er als team vanzelf goed in. Hoe lager die drempel is, hoe meer mensen hun ideeën in de groep durven gooien.” Collega Daan Kos herkent dat. “De grens van wat we met elkaar bespreken is heel erg verlegd. Er is veel openheid en niks wordt meer achtergehouden.”
Dat is precies wat Niels Kerstholt als bondscoach wil bereiken. “Ik vraag veel ownership van de sporters, over wat we doen en hoe we het met elkaar doen. Ze geven nu veel input, denken mee. Ik sta nog steeds aan het roer en zet de lijnen uit, maar vind het mooi hoe ze zelf groeien in het ownership. Ze worden volwassener en krijgen meer ervaring in wat voor ze werkt en wat niet.”
Onder meer bij de oefeningen van vorige week kwam dat aan bod. Zo moesten de rijders over een smalle balk lopen, op een hoogte van 25 meter. Ook Emons, die last heeft van hoogtevrees, waagde zich eraan. “Dan sta je op zo’n balk en kijk je naar beneden… Hoewel je aangelijnd bent, heb je het gevoel dat je er zo vanaf kunt vallen. Op zo’n moment word je je ervan bewust wat spanning met je lichaam doet, zodat je het ook kunt herkennen bij toernooien. Voor mij werkt het dan het best om me te focussen op mijn taak. Op die balk hoorde ik niks meer en zat ik helemaal in het moment. Voor mij was het een overwinning op mezelf dat ik eroverheen gelopen ben.”
Naast de teambuilding zaten de shorttrackers vele uren op de mountainbike, door de Gelderse bossen. Kos vond het fijn weer met het team op pad te zijn. Sinds november tobt hij met een blessure, waardoor hij Milaan moest missen. “Voorafgaand aan het kamp dacht ik even: Hoe zal het zijn om weer met de groep te zijn? Gelukkig ging het allemaal vanzelf. De ploeg wordt heel hecht, de sfeer zit er goed in. Ik denk ook dat het succes van de Spelen een soort last van de schouders heeft gehaald bij sommigen, waar de hele groep van profiteert. Het is wel raar om te beseffen dat zij naar de Spelen zijn geweest en ik niet, terwijl ik me al gekwalificeerd had. Aan de andere kant ben je daar niet mee bezig als je weer met z’n allen op kamp bent.”
Die last van de schouders, dat herkent Emons. Direct na terugkeer van het WK heeft hij zich laten opereren aan een scheurtje in zijn knie, dat hem al enkele jaren hinderde. De olympische titel op de relay brengt hem rust in zijn revalidatie. “Olympisch goud maakt je carrière. Het is het hoogste doel. Ongeacht wat er nog gaat gebeuren, ik ben altijd kampioen. Ik kan mezelf nu de tijd geven en voel geen enorme bewijsdrang voor komende winter. Dat zou heel anders zijn geweest als ik niet geselecteerd was voor Milaan. Wat overigens niet betekent dat ik hoef te zoeken naar motivatie. Ik heb geproefd aan het succes en nu wil ik meer. Individueel liep het bij mij niet lekker, ik kreeg een penalty op de 1500 meter in Milaan. De laatste jaren heeft het vooral om de relay gedraaid, voor mij was dat de kortste route naar de Spelen. Daar wilde ik van grote waarde zijn. Er ging minder aandacht naar de individuele nummers. De komende tijd wil ik daar meer op focussen. Dat geeft mij nieuwe energie.”
Helaas klinkt Kos minder strijdvaardig aan de telefoon. Uit zijn verhaal komt zelfs een bepaalde moedeloosheid naar voren. Hij tobt bijna acht maanden met een rugblessure. In overleg met de medische staf nam hij lange tijd rust, zodat zijn overactieve rug rust kon krijgen. Hij vloog voor zes weken naar zijn vriendin in Canada, ging met haar naar Costa Rica en was ook nog drie weken met zijn ouders op vakantie in Zuid-Afrika. “Het is zo’n intensief traject geweest afgelopen winter. De naderende Spelen bezorgde me veel tijdsdruk. Er is zoveel aandacht naar mijn blessure gegaan. Daarom heb ik er tijdens mijn vakantie echt even afstand van genomen. Leuke dingen doen en proberen er niet te veel mee bezig te zijn.”
Helaas volgde niet het gewenste resultaat. “We hadden gehoopt dat mijn rug door rust zou herstellen, maar ik heb nog steeds dezelfde klachten. Vooral in de schaatshouding heb ik veel pijn. Uit de vele onderzoeken kwam niks naar voren. Het is een beetje een mysterie wat de oorzaak is. Dat maakt het lastig om een behandelplan op te stellen. Voor mij duurt het een beetje te lang. Sinds kort ga ik naar een rugspecialist, hopelijk kan hij iets vinden.”
Voor Emons en Kos is het afwachten hoe fit ze zullen zijn aan het begin van deze winter door hun blessureleed. Bondscoach Kerstholt is in ieder geval vastberaden om niet te leunen op het succes van zijn ploeg. Hij is alweer druk op zoek naar verbeteringen en voelt dat enthousiasme vanuit de gehele staf. “In deze periode kun je nieuwe dingen uitproberen en grote veranderingen doorvoeren. We zijn op verschillende vlakken aan het pionieren.”