De afgelopen maand zijn leden van de Amersfoortse club actief geweest op veel fronten: ze deden mee aan (landelijke) baanwedtsrijden inline skaten, haalden geld op voor Spieren voor Spieren, fietsten een rondje Posbank en haalden het Bevrijdingsvuur op in Wageningen. Een club die bruist van de activiteiten, dus. Dat is niet altijd zo geweest.
Want schaatsen mag dan in strenge winters volkssport nummer één zijn, in Amersfoort begon de ijsvereniging als een elitair clubje. Wie in het oprichtingsjaar 1919 lid wilde worden moest namelijk per gezin vijf gulden contributie per jaar betalen. In die tijd een gigantisch bedrag. Alleen de rijkere helft van de bevolking kon zich dus een dergelijk bedrag veroorloven. Een doorsnee bouwvakker moest namelijk maar liefst tien uur werken om dit bedrag bij elkaar te krijgen.
Anno 2013 betalen de 2400 gezinnen die bij de van oorsprong (natuurijs)club zijn aangesloten nog slechts € 8 per jaar. Daarmee kunnen ze zeer voordelig terecht op de baan.
Ondanks 'het geld' dat bij de club zat, ging het in de beginperiode niet goed met de kas, want na elke strenge winter dreigde de AIJV weer failliet te gaan doordat de kosten van de baanvegers hoger waren dan de inkomsten. Een eigen clubhuis kon er dan ook niet af: men kon slechts oude hospitaaltenten van het leger kopen om de verkleumde en moe geschaatste gasten in te ontvangen als zij binnen hun warme chocomel wilden drinken. De club kreeg in die jaren bovendien te maken met enkele woeste winters: die gingen gepaard met flinke stormen die de tenten aan flarden woeien.
Uiteindelijk kwamen de leden in opstand tegen de hoge contributie en het bestuur dat zoveel waarde hechtte aan dat beleid. Zij moesten in 1932 het veld ruimen. Het nieuwe Bestuur dat aantrad verlaagde meteen de contributie en het gevolg was dat zich plotseling heel veel Amersfoorters aanmeldden.
Zij brachten zóveel extra geld in het laadje dat de vereniging eindelijk een clubhuis kon laten bouwen: in 1933 was genoeg gespaard om voor 1685 gulden een houten gebouwtje met rieten dak neer te zetten waarin de schaatsers even konden pauzeren en onder het genot van iets warms weer op temperatuur konden komen.
Vanaf 1950 groeide binnen de vereniging een aparte club van wedstrijdschaatsers. Mensen die ook zonder dat de natuurijsbaan open was wilden schaatsen. Zij gingen wekelijks trainen op een kunstijsbaan. Voor deze trainingsgroep betekende dat wel dat ze veel meer contributie betaalden dan de gezinnen met hun jaarkaarten (inmiddels ook wel 'tientjesleden' genoemd). Deze rijders hadden door hun wekelijkse trainingen ook een sterkere binding met de club. Dit in tegenstelling tot de natuurijsleden: hun aantal daalde soms fors in ijsloze jaren, waarna het plotseling weer steeg tot boven de tweeduizend zodra het ging vriezen!
Toch was het de vaste groep van hardrijders (die geleidelijk groeide tot enkele honderden) die de basis vormde voor de club en nog steeds vormt. Deze ruim 400 schaatsers zijn inmiddels de 'leden'; de tientjesleden hebben nu de status van "donateur-kaarthouder". Hierdoor is het officiële ledental wel gedaald, maar eigenlijk is dat meer een administratief gevolg.
Veel belangrijker is natuurlijk dat nog steeds duizenden Amersfoorters ijspret hebben zodra de baan in het centrum open gaat. Om te zorgen voor het behoud van het aantal leden steekt men sinds 1970 steeds meer energie in de jeugd: dat begon met schaatslessen voor groepen kinderen van de basisscholen uit de stad, inmiddels is er een afdeling jeugdschaatsen voor de eigen leden van 6 tot en met 11 jaar. De club heeft hiervoor jaarlijks zo'n 90 abonnementen beschikbaar, maar meestal is de belangstelling groter, dus… moet de jeugd wel zorgen zich op tijd aan te melden! Als er natuurijs is worden de trainingen verplaatst naar de eigen baan: dat scheelt de ouders weer wat kilometers halen en brengen.
Sinds 2000 heeft AIJV ook een inline-skate tak. De groep individuele schaatsleden (wedstrijdrijders en fanatieke toertocht-rijders) kreeg gezelschap van honderd mensen die nauwelijks schaatsen maar wel graag op inline-skates rijden. Dankzij hen kreeg de club iets wat je "verenigingsavonden" zouden kunnen noemen. Want elke dinsdag, het hele jaar door, verzamelen zij bij het clubhuis om samen toertochten te rijden of – als de straten te nat zijn – te trainen in de naastgelegen sportzaal.
Hun betrokkenheid is inmiddels zó groot dat ook de skaters massaal komen helpen zodra de ijsbaan open gaat en er tientallen vrijwilligers nodig zijn om alles in goede banen te leiden. En dan is het puur genieten, want alléén in Amersfoort – en nergens anders in Nederland – vind je zo'n grote ijsbaan pal náást een prachtige, historische binnenstad.
Naam club: Amersfoortse IJsvereniging.
Gevestigd in: Amersfoort.
Bestaat sinds: 1 december 1919.
Aantal leden: de club heeft ruim 2400 donateurs (gezinsleden) en meer dan 400 actieve leden.
Accommodatie: natuurijsbaan aan de Rubensstraat. Er is ook een clubgebouw bij, met de ingang aan de Bisschopsweg achter het Sportfondsenbad. Hier is – bij natuurijs - ook de koek en zopie waar koffie, thee, erwtensoep etc. verkrijgbaar zijn. Daarnaast kunnen leden er tegen een speciaal tarief hun schaatsen laten slijpen. Ligt er geen ijs, dan wordt er getraind op de Vechtsebanen in Utrecht. Inline-skaters trainen 's zomers in de stad op het parkeerterrein Oliemolenkwartier naast Zandfoort aan de Eem.
Website: www.aijv.nl.
Emailadres: via contactpagina op de website.
Twitter: @AijvA.
Facebook: AIJV Schaatsen en Inline-skaten.
Clubblad: 'Scherp', verschijnt vier keer per jaar.
Verenigingsmotto: ijspret voor iedereen!
Feestelijkheden: het schaatsseizoen wordt op passende wijze afgesloten met een uitje (bijvoorbeeld naar Thialf), een mini Elfstedentocht voor de jeugd en diplomaschaatsen.
We willen in de toekomst graag: actief blijven op alle fronten.
Wij zijn de leukste ijsclub, omdat: de vereniging nog steeds vitaal is en bruist als nooit tevoren!
Tot slot: onze 'Gouden Tip' voor andere verenigingen: ga met je tijd mee en zorg voor zoveel mogelijk activiteiten!