Het begin van het schaatsseizoen is altijd ingewikkeld. Het is afwachten wie er goed getraind hebben, wie zich zullen laten zien in de eerste weken van het wedstrijdseizoen. De schaatsfans moeten het doen met uitslagen in trainingswedstrijden, maar die zeggen niet altijd alles. Zo noteerden we zeges van Wouter olde Heuvel, Bob de Jong en Sjoerd de Vries, rijders die we later niet meer boven aan de ranglijsten terugzagen en waarvan de eerste twee inmiddels hun carrière beëindigd hebben.
De seizoensstart kan in die zin misleidend zijn en tegelijkertijd een grote reality check voor de schaatsers zelf. Het is de periode waarin de hoop en onzekerheid het grootst zijn.
Bij Jorien ter Mors overheerste in oktober de onzekerheid. Zij had een heel seizoen aan de kant gestaan nadat ze in het na-olympisch seizoen ‘overreached’ was geraakt, het voorstadium van overtraindheid. Ze had op de langebaan al in september een voorzichtige rentree gemaakt met een baanrecord.
De eerste echte test was de Invitation Cup in Dordrecht, begin oktober. Ze durfde geen uitspraken over haar vorm te doen. Ze zou de winter met 'de rem erop' rijden, want het belangrijkste was dat ze het seizoen gezond door zou komen. “Ik wil zorgen dat ik met een goede vorm het seizoen afsluit. En dan wil ik er volgend jaar weer staan”, zei ze.
In Dordrecht liet Ter Mors goede races zien. Op zondag wist ze zelfs de zege te pakken op de 1000 meter en de relay. Een paar weken later onderstreepte ze haar terugkeer op niveau met uitstekende resultaten bij de KNSB Cup in Enschede.
Voor Ireen Wüst draaide het in deze maand juist om hoop. De kopvrouw van het toen nog sponsorloze Team4Gold was tijdens een trainingskamp in september ten val gekomen met de fiets en had een hersenschudding opgelopen. Al flikkerde de wens om bij de eerste World Cups in Salt Lake City in Calgary wereldrecords te rijden nog een beetje op tijdens de ploegenpresentatie, rationeel gezien had ze al afscheid genomen van die mogelijkheid. “Als ik me plaats dan weet ik dat ik geen toptijden zal rijden”, zei ze.
Dat plaatsen bleek al te hoog gegrepen. Hoewel Wüst in een trainingswedstrijd in Erfurt nog hoopgevende resultaten had laten zien, draaide de KNSB Cup in Enschede uit op een flop. Wüst meldde zich na een tegenvallende race op de 1500 meter af voor de rest van het toernooi.
Ze was bovendien niet de enige met problemen in haar ploeg. Koen Verweij, die pas laat aansluiting had gevonden bij het team, liet in oktober weten dat de seizoensstart voor hem te vroeg kwam.
Hij kampte met wat eerst als ‘overtraindheid’ in de pers kwam, daarna door hemzelf als ‘burn-out’ werd bestempeld, maar waar zijn coach Rutger Tijssen geen naam aan wilde geven. “Of hij nou overtraind, ondertraind, overstresst of overspannen was, zo'n label doet er niet toe. Het enige wat duidelijk was: hij was niet wedstrijdfit.”
Verweij sprak de hoop uit in de tweede helft van het seizoen weer langzaamaan terug te keren, maar liet zich in wedstrijdverband niet meer zien.
Onzeker was ook de locatie van de opening van het marathonseizoen. Traditioneel starten de mannen en vrouwen van de lange adem op de Jaap Eden Baan in Amsterdam, maar de ijsbaan kampte met problemen. De vriesinstallatie weigerde, enkele dagen voor de eerste KPN Marathon Cup, dienst.
Bij de KNSB lagen er al gauw alternatieve plannen klaar. De opening van het seizoen was nooit echt in gevaar en in de hoofdstad hadden ze machines net op tijd gerepareerd en zo konden Francesca Lollobrigida en Evert Hoolwerf gewoon op het buitenijs van de Jaap Eden sprinten naar de zege.
Het past in een terugblik als deze meer om af te sluiten met een verhaal van hoop dan van onzekerheid en zeker met hoop die tot realiteit is uitgegroeid. In oktober besloot Niki Wories, hét kunstrijtalent van Nederland, om te verkassen naar Canada. Zij verwachtte daar het gat met de internationale top de overbruggen. “Wil ik mijn doelen bereiken, dan is deze stap een must”, stelde ze.
Haar keuze pakte goed uit. Later in het jaar haalde ze de finale op het EK en volgende week staat ze aan de start van het WK in Boston.