Achter de atletenlounge, op de tweede verdieping van Thialf West, hangt een warme en gemoedelijke sfeer. Daar ligt een puppy op zijn rug. Zijn naam is Ollie en hij is bijna vijf maanden oud. Zijn poten steken alle kanten op terwijl een schaatser hem over zijn buik kriebelt. In deze bubbel is niemand bezig met zenuwen of raceplannen. Dit is de Calm Zone.
Het initiatief komt van de internationale schaatsbond (ISU). De opzet werd vorig jaar voor het eerst getest tijdens verschillende toernooien, onder meer bij de ISU World Tour shorttrack in Dordrecht. Dit seizoen keerde het concept terug in Thialf. Het idee erachter is simpel: atleten een plek geven waar ze even kunnen ontsnappen aan de druk van een wedstrijdweekend.
“Wat we hier bieden is een plek waar sporters kunnen resetten”, vertelt Ruth Trevallion, sinds januari het hoofd Athlete Welfare and Sustainability (atletenwelzijn en duurzame sportontwikkeling) bij de ISU. “Veel atleten delen een kamer met een teamgenoot, eten samen met hun team en coaches en zitten de hele tijd in die wedstrijdomgeving.” De Calm Zone moet een tegengewicht vormen voor die constante focus. “Hier kunnen ze afstand nemen. Ze hoeven niet de hele tijd bezig te zijn met de wedstrijd.”
De ruimte is bewust anders ingericht dan de athlete lounge, waar sporters vaak samenkomen om races te kijken of iets te eten. “Deze ruimte is bedoeld om even stil te zijn, weg van die externe prikkels.” Op tafel liggen kleurpotloden, puzzels en tekenblokken. De muur is benoemd tot kindness wall. Sporters kunnen daar een boodschap opschrijven voor zichzelf, een teamgenoot of iemand thuis. “Dat soort kleine dingen kan al helpen om te schakelen”, zegt Trevallion. “Het idee is dat ze hun hoofd uit de wedstrijd halen.”
En soms helpt daar een hond bij. Drie puppy’s lopen nieuwsgierig rond door de ruimte: Pixel, Bibian en Ollie. Ze worden begeleid door medewerkers van DogsWork, een organisatie die therapiehonden opleidt. Maud Jacobs zit op een stoel met Ollie op schoot. “Ollie is bijna vijf maanden en wordt opgeleid om straks naar een gezin te gaan met kinderen met autisme.” Dit weekend heeft hij een andere rol. “Hij mag hier drie keer een uurtje komen. En dan mogen de schaatsers hem aaien en knuffelen.”
Het effect laat meestal niet lang op zich wachten. “Ze worden er rustiger van”, zegt Jacobs. “Door het aaien van een hond worden er stofjes aangemaakt in het lichaam waardoor je ontspant. Dat is wetenschappelijk bewezen.” Soms blijven sporters langer hangen dan gepland. “We hebben een schaatser gehad die liever niet weg wilde. Toen kwam haar trainer haar halen voor een training. Uiteindelijk zei hij: 'Als dit net zoveel oplevert als een training, dan mag je best nog even blijven'. En er was ook een schaatser die aan het einde van de dag zei: 'Ik ben vandaag derde geworden, want ik had de hondjes in mijn hoofd.”
DogsWork fokt al vijftien jaar speciaal op therapiehondkwaliteiten. “Ze zijn hypoallergeen, heel intelligent en vooral heel mensgericht”, zegt Jacobs. “Ze hebben een grote will-to-please. Ze vinden het leuk om met mensen te werken.” Ook hun eigen welzijn staat centraal. Elke hond heeft een eigen begeleider en werkt maar korte blokken. “Ze zitten hier een uurtje en daarna gaan ze weer weg.” Voor de honden zelf lijkt het geen zware taak. “Ze vinden het heerlijk om in het middelpunt te staan”, zegt Jacobs terwijl ze Ollie over zijn kop kriebelt. “Ze worden geaaid en liggen vaak lekker op hun rug.”
Het idee om dieren in te zetten voor ontspanning is niet nieuw. Therapiehonden worden al langer gebruikt in ziekenhuizen, scholen en zelfs bij politieonderzoek. “Een hond oordeelt niet”, zegt Jacobs. “Kinderen met dyslexie lezen bijvoorbeeld aan een hond. Dat voelt veiliger.”
De ISU ziet initiatieven als de Calm Zone als onderdeel van een bredere ontwikkeling in de topsport. “Mijn rol gaat over het welzijn van atleten in de breedste zin”, zegt Trevallion. “Dus niet alleen hun fysieke gezondheid, maar ook mentale gezondheid, de carrière na de sport en safeguarding (het beschermen van sporters tegen misbruik. intimidatie, grensoverschrijdend gedrag en onveilige situaties, red.).” Volgens haar groeit het besef dat prestaties niet losstaan van welzijn. “Het gaat om de sporter als geheel. Niet alleen om wat er op het ijs gebeurt.”
De Calm Zone is daarbij een klein maar zichtbaar onderdeel. “De honden zijn eigenlijk een extra laag”, zegt Trevallion. “De ruimte bestaat ook zonder honden. Maar ze brengen iets extra’s. Ze halen sporters even uit die wedstrijdmodus.” Een schaatser loopt de ruimte binnen met oortjes in. Hij lijkt eerst langs de honden te willen lopen, maar na een paar stappen draait hij zich om. Hij gaat door zijn knieën en steekt zijn hand uit. Ollie rolt direct op zijn rug. In een stadion waar alles om honderdsten draait, blijken drie pluizige puppy’s misschien wel de meest onverwachte helpers van het weekend. Of zoals een schaatser het lachend noemde: 'Knuffelbare medaillemachines'.