Terwijl zijn oudere zus op het ijs stond van de Jaap Eden IJsbaan, zat Michel als 8-jarig jongetje mokkend op de tribune. “Hij moest met ons mee, want thuis blijven kon niet”, vertelt Mila. “Dus zat hij daar te spelen op zijn Game Boy. Kunstschaatsen interesseerde hem helemaal niet.” Een tijdje later, tijdens een proefles van de vereniging, besloot hij het toch te proberen. Mila huurde snel een paar schaatsen bij de verhuur op de ijsbaan.
Nog geen dag eerder had hij gezegd dat kunstschaatsen niets voor hem was. “Hij zei dat alleen rare kinderen dit deden”, herinnert Mila zich lachend. “Vooral rare jongens.” Maar toen hij zelf het ijs opstapte, kantelde er iets. “Hij kwam eraf en zei: ‘Ik wil kunstschaatsen, ik wil lessen doen, ik wil trainen'.” Ze vroeg hem nog hoe dat ineens kon. “Maar hij ging daar niet eens op in.” Volgens Mila zat de aantrekkingskracht in de moeilijkheid. “Ik denk dat hij iets zocht wat niet makkelijk was. Iets waar je echt moeite voor moet doen.”
Olympisch kampioenen ontbreken op WK
Voor Daria Danilova en Michel Tsiba wordt het WK Kunstrijden in Praag hun zesde mondiale optreden op een rij. Het duo begon in 2021 met een 22e plaats, daarna volgden de 9e, 13e, 14e en verleden seizoen de 15e stek. In de O2 Arena die 17.000 toeschouwers kan herbergen, treft het Nederlands duo het overgrote deel van het veld dat vorige maand aantrad op de Winterspelen. De kampioenen van Milaan, Riku Miura en Ryuichi Kihara, ontbreken echter.
"Dit seizoen was ons hoofddoel de Olympische Spelen, en vanaf het begin van het seizoen hadden we er eigenlijk niet over nagedacht of we wel aan het wereldkampioenschap zouden deelnemen. Na het winnen van de gouden medaille op de Olympische Spelen beseften we dat het moeilijk zou zijn om onze fysieke en mentale conditie op tijd voor het WK weer op het niveau van februari te krijgen. Daarom hebben we besloten ons terug te trekken", verklaarden de wereldkampioenen van 2023 en 2025.
De winnaars van het zilver (Anastasiia Metelkina en Luka Berulava uit Georgië) en het brons (de Duitsers Minerva Fabienne Hase en Nikita Volodin) zijn wel present. Twaalf paren die aan het olympisch toernooi meededen, staan in Tsjechië ook op de startlijst. Danilova en Tsiba zitten voor hun korte programma in de vierde startgroep. Om 20.31 uur begint hun wedstrijd, als elfde paar van de 21.
Dat hij ooit op het hoogste niveau zou kunstschaatsen, leek op dat moment ondenkbaar. Thuis werd wel al de basis gelegd. Moeder Mila groeide op in Oekraïne en roeide op hoog niveau in Kyiv. Vader Sergey, afkomstig uit Rusland, was langeafstandsloper. Sport (op niveau) was geen hobby, maar een vanzelfsprekend onderdeel van het leven, iets wat ze hun kinderen wilden meegeven. “Wij zijn allebei sporters, dus dachten altijd: een kind moet een sport doen”, zegt Mila.
Net als zijn zus probeerde Michel van alles: zwemmen, tennis, voetbal, judo. Maar hij was nooit de typische vechter. “Bij judo sprong hij om zijn tegenstander heen en stond hij te lachen”, vertelt Mila. “Iedereen om hem heen riep: 'Val aan, val aan!' Maar hij kon het gewoon niet. Wij zaten te huilen van het lachen op de tribune.” Geen agressie, geen drang om te domineren. Eerder iemand die in zijn eigen wereld zat.
Eenmaal op de ijsbaan zagen de trainers Michel ook niet als een (toekomstige) topper. “Hij paste niet in dat plaatje. Hij was niet extreem gedisciplineerd, niet bijzonder sierlijk, een beetje mollig”, vertelt Mila liefkozend. “Hij werd meteen in een recreatieve groep gezet.”
Voor haar was dat moeilijk te accepteren, geeft ze nu eerlijk toe. Het botste met alles wat zij gewend was. In de Sovjetcultuur waarin zij en Sergey opgroeiden, werd van kinderen verwacht dat ze meteen serieus trainden en resultaat lieten zien. Met een beetje zelfspot zegt ze: “Misschien was ik een ongezond fanatieke moeder.” Eén keer per week trainen vond ze te weinig. “Dan dacht ik: daar bereik je toch niets mee?” Dus ging ze zelf op zoek, naar trainingskampen, naar extra ijs, naar plekken waar Michel vaker kon trainen.
Dat resulteerde in veel ritten naar ijsbanen door het hele land, soms voor maar één uur ijs. “Om vijf uur zaten we in de auto. Hij kreeg warme pap met boter, sliep nog even, en om zeven uur stond hij op het ijs”, vertelt Sergey. Nog steeds verbaasd vergelijkt hij het met zijn eigen sportverleden. “Toen ik sportte, werd alles voor ons als atleten geregeld. Je werd ergens heen gebracht en daar kon je je ding doen. Michel moest alles zelf ondernemen. Als kind al, maar later nog veel meer.”
Op jonge leeftijd leek Michel nog niet bezig met grote doelen. Maar ergens onderweg veranderde dat. “Toen hij beter werd, kwam zijn eigen fanatisme”, zegt Mila. “Hij vond het leuk om ergens naartoe te werken. En in kunstschaatsen is dat eindeloos. Eerst een enkele sprong, dan dubbel, dan driedubbel.”
De eerste successen in Nederland volgden. Maar tegelijk werd duidelijk dat de mogelijkheden beperkt waren. Te weinig ijs, te weinig concurrentie. “Hij had niemand om naar op te kijken”, zegt Mila. “Hij moest omhoog kunnen kijken, niet omlaag.” In Nederland kreeg hij bovendien te horen dat er weinig toekomst voor hem werd gezien. “Dat was heel pijnlijk”, zegt Mila. “Alsof er werd gezegd: 'Dit wordt hem niet'.” Voor Michel hadden die woorden een ander effect. “Dat was juist extra motivatie om te bewijzen dat ik het wel kan”, omschrijft Mila zijn reactie. Sergey knikt. “Hij ging altijd als laatste van het ijs af. Zelfs als de dweilmachine al kwam, bleef hij oefenen.”
Op een gegeven moment werd duidelijk dat Michel toe was aan meer: beter ijs, sterkere concurrentie, meer structuur. Hij verhuisde naar Berlijn. Die stap bracht niet alleen sportieve kansen, maar ook meer verantwoordelijkheid met zich mee. Studeren, trainen, wonen, alles kwam tegelijk. “Hij was zijn eigen manager”, zegt Sergey. “Hij moest alles zelf regelen, naast het trainen.” Mila noemt een Duitse trainster uit die periode cruciaal. “Ze nam hem op als een soort moeder. Dat heeft hem enorm geholpen.”
In die periode ontstond ook het idee van paarschaatsen, als logische volgende stap. “Mensen zeiden dat hij er de bouw voor had", zegt Mila. “Eerst wilde hij bewijzen dat hij als solorijder goed genoeg was. Maar later begon hij er anders naar te kijken.” Zo kwam Daria Danilova in beeld. Voor zijn ouders voelde dat vooral als een nieuwe fase in een lang proces. Ze bekeken het stap voor stap. Eerst kennismaken, dan trainen, dan groeien. Zonder grote verwachtingen, maar met vertrouwen.
Dat vertrouwen kreeg al snel een boost. In hun eerste seizoen samen wonnen Michel en Daria meteen een wedstrijd in Zagreb. “Dat was bijzonder”, zegt Mila. “Zo kort samen, en dan meteen winnen.” Wat het verhaal van Michel en Daria typeert, is dat niets vanzelf ging. Visumproblemen, reizen en trainen in verschillende landen. “Michel moest in die tijd alles zelf regelen”, zegt Sergey. “Van trainingen tot verblijf.”
Toch was er een stijgende lijn. Europese kampioenschappen, wereldkampioenschappen, en uiteindelijk de stap richting het hoogste podium: de Olympische Spelen. Als Mila terugkijkt, ziet ze een rode draad in Michels mindset. “Hij hield ervan iets te bereiken”, zegt ze. “En daar bleef hij voor gaan.”
Intussen overheerst trots bij Mila en Sergey. Niet alleen om waar Michel nu staat, maar vooral om de weg ernaartoe. “Hij heeft er zo veel voor gedaan”, zegt Sergey. “Alles zelf opgebouwd.” Mila knikt. Verwachtingen voor de toekomst spreken ze nauwelijks uit. “Als hij maar laat zien wat hij kan”, zegt ze. “Meer hoeft het niet te zijn.”
