‘Marijke heeft kans om de Koningin van Milaan te worden’

“Marijke was altijd vrolijk, plezierig in de omgang en de gedrevenheid spatte ervanaf.” Als Douwe Hessel Brouwer, voorzitter van de Ferwerter Iisclub, terugdenkt aan de jonge Marijke Groenewoud (27), rollen louter loftuitingen uit zijn mond. Hij kreeg haar op het ijs toen ze een jaar of zeven, acht was. “Een heerlijke schaatsster om in je groep te hebben, heel sociaal. Altijd bereid om nog een extra rondje te rijden, ze trok nooit een lang gezicht. Marijke pikte aanwijzingen snel op, had talent én al vroeg de wil om goed te worden, een echte doorzetter.”

Het is bijna twintig jaar geleden dat Marijke Groenewoud zich bij de Ferwerter Iisclub aansloot om lekker te leren schaatsen. Die Friese vereniging, in 1995 opgericht, hoort met ruim 550 leden tot de tien grootste schaatsclubs van Nederland. “Het is echt een gemoedelijke club, die het goed voor elkaar heeft”, zegt Groenewoud. “Ik heb er vooral veel plezier gehad.” Anno 2026 is ze vijfvoudig wereldkampioen, titels die ze vergaarde op de mass start en ploegenachtervolging. In Milaan maakt ze serieus kans op meerdere (gouden) medailles. Dat had ze in die begintijd absoluut niet gedacht.

“Als kind vond ik eigenlijk alle sporten leuk”, vertelt de huidige kopvrouw van Team Albert Heijn Zaanlander. Het schaatsen, inclusief shorttrack, combineerde ze al snel met skeeleren, wat haar ook prima afging. Ze zat op voetbal. “Als rechtsvoor gaf ik de voorzetten, dan mocht onze spits ze erin knallen.” En ze deed aan kaatsen. “Samen met vriendinnen uit het dorp. Ook heel leuk.” Toen ze 14, 15 jaar was, moest ze een keuze maken. “Liefst wilde ik alles doen, maar er was niet genoeg tijd op een dag.”

In die tijd ging vooral het inlineskaten haar goed af, waarvoor ze zich aansloot bij IDS in Zwaagwesteinde. In wedstrijden brachten haar durf en scherpe koersinzicht al vroeg succes. Op het ijs kwam ze pas later goed uit de verf. Via Team Frysk van Siep Hoekstra kwam ze onder de vleugels van Jillert Anema terecht. Daarna ging het snel bergop met haar carrière, eerst vooral op de marathon, later ook op de langebaan.

Twee jaar terug stak Douwe Brouwer op Schaatsen.nl al de loftrompet over zijn voormalige pupil. Wat hem toen dwarszat, was dat Marijke te bescheiden was, te veel in dienst reed van toenmalig kopvrouw Irene Schouten. Brouwer: “Ik heb toen wel eens gezegd: je moet wat meer voor je eigen kans gaan.” Schouten is intussen gestopt met schaatsen. “Dat heeft Marijke weer tot grotere bloei gebracht.”

Of ze bij de Ferwerter Iisclub een beetje trots zijn op hun Marijke? “Absoluut”, zegt Brouwer. “Maar dat zijn we ook op andere rijders die de top hebben behaald, onder wie Letitiat de Jong.” Wat het geheim is van de Ferwerter? “We willen de jeugd zo vroeg mogelijk bij de club hebben, zodat ze meteen een goede basis voor hun schaatstechniek leggen. Recht op je schaats staan, goed bijsluiten, anders kun je later die valbeweging niet maken. Als je die dingen goed aanleert, hoef je het later niet meer te corrigeren.”

Marijke werd als klein kind bij opa en oma in Oude Leije voor het eerst op het natuurijs gezet. “Ik kreeg botjes ondergebonden en dan was het: ga je gang! Ik was toen echt heel jong, kon nog maar net lopen, haha.” Ze komt uit een sportief gezin, met ouders die echte schaatsliefhebbers zijn. “Zij hebben me al die jaren naar de trainingen gebracht. Zonder hun steun was ik niet zo ver gekomen.” Haar broer Andries mocht ook mee naar het schaatsen. “Maar die hield meer van de koek en zopie.”

Zelf kreeg ze het schaatsen prima onder de knie bij de Ferwerter Iisclub, waaraan ze warme herinneringen koestert. Het begon met spelletjes op de binnenbaan van de oude, in 2015 gesloopte Frieslandhal in Leeuwarden. Als je de basis beheerste, mocht je trainen op de krappe rondbaan van 200 meter. “Die had nog een houten boarding, best gevaarlijk.”

Volgende stap: trainen op de 400 meterbaan in Thialf. Snel ijs, het liefst reed Marijke lekker temporondjes achter de jongens. “Ik kijk vooral terug op een heel leuke tijd.” Nog elk jaar gaat ze langs bij de jaarvergadering van de Ferwerter Iisclub. “Hartstikke gezellig, lekker bijkletsen met oude trainingsmaatjes, zoals Harm Visser en Klaas Poortinga. Dan hebben we meteen weer de grootste lol.”

“Haha, jazeker, het hoogtepunt van het jaar”, bevestigt Visser, zelf uitgegroeid tot een topper in het marathonpeloton. “We hebben vroeger samen veel lol gemaakt. We stonden er toen absoluut niet bij stil dat we ooit van onze hobby ons werk zouden maken.” Groenewoud verdient haar brood bij Team Albert Heijn Zaanlander, Visser rijdt voor Team Essent. Hij blikt met een grote lach terug op hun gezamenlijke sportjeugd. “Zeker bij het skeeleren was het dolle pret. Dan gingen we hockeyen, slalommen of balansoefeningen doen. Alles op een speelse manier. Marijke is gigantisch behendig, vooral dankzij het skeeleren.”

“Soms legden ze een stok op twee pionnen en sprongen er skatend met 30 km/uur overheen, zulk soort gekkigheid”, herinnert Klaas Poortinga zich nog. Ook hij is een oud trainingsmaatje en nu een gewaardeerd marathonschaatser. “Ik ken Marijke als een spontane, lieve meid, bij wie het plezier in de sport altijd voorop stond. Ze had vroeger maar aan één ding een hekel en dat was fietsen. Daar vond ze echt niks aan.”

Hij schaatste met Marijke in de oude Frieslandhal. “Als je twee slagen deed op het rechte eind, kwam de bocht er alweer aan. Dan moest je oppassen, want als je viel en in de houten boarding belandde, zat je kont vol splinters. Dat heb ik wel eens meegemaakt, als ik probeerde Marijke bij te houden.” Ook legendarisch, de wedstrijden op de Hutspot Cup, met een emmer vol aardappelen, wortelen en uien als winstpremie. Die heeft Groenewoud meermalen mee naar huis mogen nemen. Intussen is ze uitgegroeid tot een wereldtopper. “Maar als we elkaar tegenkomen, is het weer net als vroeger”, zegt Poortinga. “Dan maken we een praatje, is het meteen gezellig. Marijke is gewoon hetzelfde gebleven, heeft geen kapsones. Dat siert haar.”

En ja, dan is het bijna zo ver. Gisteravond was de openingsceremonie in Milaan, vandaag staat de drie kilometer al op het programma. Groenewoud heeft hier de eerste van vier kansen op een olympische medaille. Vier jaar terug speelde ze nog de tweede viool achter Irene Schouten, die met vier medailles (drie goud, één brons) terugkeerde als de Queen of Beijing. Wordt Groenewoud de Koningin van Milaan?

“Natuurlijk hoop ik dat”, zegt Poortinga. “Maar het noemen van een aantal medailles vind ik gevaarlijk. Marijke is wel een echter winner, ik denk dat zij speciale dingen kan laten zien. Ik ga alle wedstrijden kijken, reken maar dat ik schreeuwend voor de tv zit.”

Brouwer is iets minder voorzichtig met zijn prognose. “De drie kilometer en de 1500 meter worden moeilijk voor haar, maar die kán ze allebei winnen”, zegt haar jeugdtrainer. “Op de mass start en ploegenachtervolging moet dat zeker kunnen. Dus ja, ik denk dat ze heel ver kan komen.”

Visser heeft het meeste vertrouwen in een goede afloop. “De mass start en ploegenachtervolging zouden normaal gesproken allebei goud moeten opleveren. Op de drie kilometer is Merel Conijn de sterkste, denk ik, maar Marijke doet niet voor haar onder. Op de 1500 meter heb je veel favorieten, maar de grootste, Joy Beune, zit aan de kant. Die hoef je dus ook niet meer te verslaan. Ik hoop voor Marijke dat ze uit haar slof schiet, dan maakt ze een grote kans om de Koningin van Milaan te worden.”

Benieuwd wanneer Marijke Groenewoud in actie komt tijdens de Olympische Spelen? Bekijk hier het olympisch dagprogramma met de startlijsten, uitslagen en de deelnemers van de langebaanschaatswedstrijden in Milaan.