Jillert Anema wapent zich tegen afvalkoers: ‘ISU is gewaarschuwd’

Omdat de mass start gezien wordt als voorspelbaar en saai, heeft de internationale schaatsbond ISU afgelopen seizoen een alternatief getest bij de junioren: de afvalkoers. In een race over zestien rondes vallen om de ronde de laatste twee deelnemers af, totdat er zes rijders overblijven die strijden om de zege. De ISU wil het onderdeel komende winter al op de kalender zetten, ter vervanging van de mass start.

Tot groot onbegrip van Jillert Anema. “Het is te gevaarlijk”, oordeelt hij. “Er is geen veilige manier om de afvalkoers te rijden. Men denkt dat het om snelheid draait, maar dat is niet zo. Je bent onnozel als je op kop gaat rijden, want dan profiteert iedereen van je. Daarom wordt de koers absoluut langzaam. Als degene op kop energie spaart en de achtersten eromheen willen, raken er schaatsers ingesloten. Dan heb je maar een mogelijkheid: illegaal rijden. Gewoon beuken en je handjes gebruiken. Vervolgens krijg je valpartijen, terwijl je allemaal messen onder je voeten hebt.”

Anema vindt het onverantwoord dat dit onderdeel ingevoerd wordt. “Mijn rijders zullen meedoen, om te demonstreren wat er mis is. Met de kennis die wij in huis hebben, zullen we een belangrijke voorsprong hebben in het vermijden van ellende. Wij doen mee, onder protest en met de eis dat ik, mocht er sprake zijn van zware valpartijen, degene die dit heeft doorgedrukt persoonlijk aansprakelijk kan stellen.”

De Friese coach hoopt dat het dreigement voldoende is om het gehele onderdeel tegen te houden. “Als jij een olympisch winnaar hebt die voor het leven geblesseerd is, kost dat zo gruwelijk veel geld. Dat risico wil niemand lopen. Je moet geen mensen moedwillig in een gevaarlijke situatie brengen, omdat het tot spektakel zou leiden. Ik heb aangegeven dat het gevaarlijk wordt en ik denk dat ik daarmee juridisch al een voorsprong heb in een rechtszaak. Want die zal er in het geval van een blessure zeker komen. Ik ga dat onvoorwaardelijk doen. De ISU is nu gewaarschuwd.”

Naast het veiligheidsaspect ziet Anema ook andere problemen. “Het vergt van de jury ontzettend veel alertheid. Stel dat er vier rijders vallen, is er dan vier ronden lang geen eliminatie? Hoe geef je dat door aan de rijders? Men onderschat het. Bovendien is duwen ontzettend lucratief. Je hoeft iemand op de lijn maar een klein zetje naar achteren te geven en diegene valt af. Of je zet je schaats voor die van een ander. Hoe kun je zo snel weten dat er niets illegaals is gebeurd? Dit onderdeel werkt fraude in de hand. Als het om geld en het winnen van wedstrijden gaat en je wordt door een overtreding van een ander uit koers gehaald, zullen rijders voor eigen rechter gaan spelen. Is het niet in dezelfde wedstrijd, dan in de volgende.”

Met twee olympisch kampioenen in huis lijkt het op prediken voor eigen parochie. "Als ik dat zou doen, had ik meer rondes gewild. Het format van de mass start is al vele malen beproefd en je kan toch moeilijk zeggen dat de laatste races niet interessant waren? In het begin had het onderdeel tijd nodig, maar inmiddels zie je dat het zich ontwikkeld heeft, net als de rijders. Verschillende buitenlandse jongens zijn begonnen met de mass start en zijn inmiddels ook hartstikke goed op de lange afstanden. Daarmee vormt het een belangrijke impuls voor de schaatssport”, aldus Anema. “Je moet constant naar verbetering willen streven, maar nu lijkt het of er constant naar verandering wordt gestreefd.”