Gaat voor jou een droom in vervulling?
Janssen: “Ja, op zich wel. Als schaatser heb ik het indertijd net niet gehaald. Bij het olympisch kwalificatietoernooi voor Nagano (1998) kwamen we zo’n vijf meter te kort om ons te plaatsen. Toen ik later scheidsrechter werd, werd het wel mijn doel om ooit als official op de Spelen te staan. Nu is het zo ver, dus die droom komt uit.”

Hoe zag je eigen loopbaan als shorttracker eruit?
“Ik ben als langebaner begonnen bij de Warmondse Schaats- en Skeelervereniging. Wij schaatsten op de oude ijsbaan in Leiden, waar ik bij IHCL shorttrack ben gaan doen. Dat ging me beter af. Bij de junioren won ik drie keer goud op een NK, bij de senioren haalde ik met het nationale relayteam zilver op het EK in 1997. Na het missen van de Spelen in 1998 ben ik nog twee jaar doorgegaan. Maar ik had te veel rugpijn, het gevolg van een zware crash toen ik 16 was, en te weinig plezier, dus toen ben ik gestopt. Ik wilde wel wat in het shorttrack blijven doen en ben heel even trainer-coach geweest, maar dat was niks voor mij. Daarna was ik een tijdje blokjeslegger en op een gegeven moment zagen ze dat ik aardig snapte hoe een wedstrijd werkte, toen ben ik gevraagd om de jury-opleiding te doen. Zo ben ik scheidsrechter geworden.”

Hoe kom je als official uiteindelijk op de Spelen?
“Goed je best doen. Veel wedstrijden draaien. En dat elke keer een beetje beter doen. Dan word je vanzelf herkend en erkend door mensen die bij de ISU over de scheidsrechters gaan. Dan kom je in beeld voor World Cups, EK’s en WK’s en uiteindelijk ook de Olympische Spelen. Ik ben in 2002 begonnen als scheidsrechter, doe sinds 2014 internationale ISU-wedstrijden en vanaf 2023 ben ik ook hoofdscheidsrechter. Maar op de Spelen sta ik als eerste assistent van de Hongaar Balazs Köver, je kunt me vinden in de eerste bocht na de start van de 500 meter. ”

Hoe heb je je voorbereid op twee weken Milaan?
“Nou, ik heb dit seizoen wat meer rust genomen. Andere jaren merkte ik in januari, februari dat ik aardig moe begon te worden. Gemiddeld doe ik als scheidsrechter vijftien tot twintig wedstrijden per seizoen, nu zit ik op hooguit een stuk of tien. Ik wil zo fit mogelijk zijn, had nog wat kilootjes willen afvallen, maar dat is helaas niet gelukt. Belangrijkst is dat je fris bent in je hoofd en goed in je vel steekt. Dat is het geval. In Milaan zullen we met het hele team nog videobeelden van oude wedstrijden bekijken en situaties bespreken, als laatste voorbereiding op de olympische wedstrijden.”

Harold Janssen scheidsrechter shorttrack
"Je wilt niet in de krant lezen: had die scheids zijn bril wel op?" | Foto: Orange Pictures

Wat is je grootste nachtmerrie?
“Die heb ik er nog geen gehad. Heel eerlijk: als ik zie hoe goed het team is waarmee we de mannenwedstrijden leiden, dan hoeven we ons niet druk te maken. Vorig jaar hebben we een testevent gedraaid in Milaan, dus we kennen de baan en ik zie geen issues die mis kunnen gaan. Zo’n moment als voor het WK van 2017 in Ahoy, dat de ijsvloer brak, dat zie ik hier niet gebeuren. Het ergste wat je kan overkomen is dat je door een domme arbitrale fout een onterechte uitslag krijgt. Maar we zijn met drie scheidsrechters op het ijs, twee achter de video, twee starters en twee wedstrijdleiders. De kans dat je met zijn allen een domme call maakt, is heel erg klein. Er zit genoeg kennis en ervaring in ons team, dat komt echt goed.”

Waar kijk je het meeste naar uit?
“Heel simpel: de actie op het ijs. De eerste keer in dat volle stadion het ijs opgaan, daar krijg je ook als scheidsrechter een kick van. Normaal ga ik wat eerder het ijs op dan de rijders, om even sfeer te proeven, het ijs te voelen. Maar acclimatiseren is er nu niet bij. We gaan na de vrouwenwedstrijd meteen het ijs op, samen met de rijders. Dat betekent dat we direct aan de bak mogen, gas erop!”

Wat mocht niet ontbreken in je koffer?
“Mijn schaatsen. En ja, die zijn geslepen. Ik ben getrouwd met een heel goede materiaalvrouw (oud-shorttrackster Jessica Ausma, red.). Zij had ooit kritiek op de manier waarop ik mijn schaatsen sleep. Ik zei: dan kun jij het beter voor me doen! Sindsdien slijpt zij mijn schaatsen, en dat heeft ze onlangs voor het NK nog gedaan. Dus ze zijn goed scherp. Verder neem ik mijn eigen fluit mee, een Vox400, daarmee kun je goed hard fluiten, net als een voetbalscheidsrechter.”

Wanneer zijn de Spelen voor jou geslaagd?
“Als de rijders die horen te winnen, ook echt winnen. Dat het resultaat niet wordt beïnvloed door een rare beslissing van onze kant. Stel dat je een dikke valpartij hebt, maar dat je de wedstrijd niet meer kunt stoppen, daar zit ik niet op te wachten. Je wilt niet in de krant lezen: had die scheids zijn bril wel op? Ik weet dat op de Spelen alles onder een vergrootglas ligt. Maar nogmaals: ik heb het volste vertrouwen dat dat met ons team wel goed komt.”

Hoe belangrijk zijn de prestaties van Shorttrack TeamNL voor jou?
”Helemaal niet. Je bent en blijft Nederlander, en natuurlijk vind ik het leuk als TeamNL het goed doet. Maar zo gauw ik als scheidsrechter op het ijs stap, interesseert het me helemaal niks hoe ze het doen. Dan sta ik er alleen maar voor een eerlijk en veilig verloop van de wedstrijden. Mijn moeder belt me wel eens als ik voor een World Tour in het buitenland zit. Dan vraagt ze hoe de Nederlanders het doen. Geen idee, zeg ik dan, daarvoor moet je echt even de uitslagen opzoeken.”

Is Milaan once in a lifetime, of zien we je ooit nog terug op de Spelen?
“Nou, ik kan door tot mijn 65ste, dus eigenlijk zit het wel in mijn planning om nog even door te gaan. Een sporter die ooit op de Spelen staat, wil een volgende keer terugkomen om een medaille te winnen. Ik ga nu als scheidsrechter en heb de ambitie om ook een keer hoofdscheidsrechter op de Spelen te zijn. Je moet altijd uitdagingen houden, anders wordt het saai. Zo lang ik dit leuk blijf vinden, het met mijn werk te combineren valt (hij is IT’er bij OFIFTY in Groningen, red.) en het thuisfront erachter blijft staan (ze hebben een zoon van elf, red.), ga ik door en hoop ik na Milaan nóg eens op de Spelen te staan.”

Dit is het laatste deel in een serie van vier verhalen over Nederlandse schaatsofficials op de Winterspelen. Lees ook de interviews met Nicole van Gerwen - Maas en Jeroen Prins (kunstschaatsen), André de Vries (langebaan) en Berri de Jonge (langebaan).

Heb jij hart voor de schaatssport en wil je iets terugdoen? Als official zorg jij ervoor dat schaatsers hun sport met plezier en vertrouwen kunnen beoefenen. Benieuwd welke rol bij jou past? Laat hier je gegevens achter en KNSB-Opleidingen helpt je op weg.

Harold Janssen scheidsrechter Xandra Velzeboer
Harold Janssen in gesprek met Xandra Velzeboer, de kopvrouw van TeamNL Shorttrack. | Foto: Orange Pictures