Net als bij 'gewone' studenten gaat ook voor schaatstrainers de studie gewoon door in het coronatijdperk. Voor Benny Bruggemans en Diane Valkenburg betekende dit een eindexamen afleggen op een iets andere manier dan gebruikelijk, namelijk online. Eind april slaagden de twee oud-toppers voor hun opleiding tot schaatstrainer-coach niveau 4 (ST4).

Toegegeven: het was best apart om een eindgesprek via een videocall te voeren, pratend tegen een beeldscherm, in plaats van met de beoordelaars om tafel te zitten. "Het geeft toch een andere dynamiek", aldus Bruggemans. "Maar er vinden nu natuurlijk meer vergaderingen, en ook trainingen, online plaats dus je went er snel aan om het op deze manier te doen."

Beide trainers hadden hun praktijkgedeelte al voor de coronacrisis gehaald en hoefden alleen nog een portfoliobeoordeling te krijgen. "Deze oplossing is prima bevallen", zegt Valkenburg. "Ik ben blij dat we het in ieder geval hebben kunnen afronden, want het is ook zonde als je portfolio af is en je vervolgens maanden moet wachten op een gesprek."

Bruggemans (38) en Valkenburg (35) begonnen vier jaar geleden aan de opleiding voor het hoogste trainersniveau binnen het schaatsen. En ja, ze hadden het sneller willen afronden, klinkt het met een lach. Maar naast de studie hadden ze het vooral druk met het draaien van een RTC. Voor Bruggemans, shorttrackcoach bij RTC Dordrecht, was ST4 een logische vervolgstap na het behalen van zijn ST3. "Bovendien is het goed om jezelf te blijven ontwikkelen."

Visie
Valkenburg zette in 2016 een punt achter haar langebaancarrière en werd door haar oude gewest Zuid-Holland gevraagd om trainer te worden bij RTC Zuidwest. (Beide RTC's zijn sinds dit voorjaar opgegaan in KNSB Talent Team Zuidwest, red). Om haar schaatsers tijdens wedstrijden ook op het ijs te kunnen coachen, moest Valkenburg het trainersdiploma halen. "Ik heb het nooit zo helder voor ogen gehad om trainer/coach te worden", vertelt Valkenburg. "Maar het werkveld vond ik wel altijd interessant."

"Ik vind het mooi hoe het menselijk lichaam werkt, hoe dat verandert door training en omstandigheden, en hoe je daar het uiterste uit kunt halen." Tijdens haar sportieve loopbaan rondde ze de studie Bewegingswetenschappen af. "Het is leuk om anderen te begeleiden in die fysieke zoektocht." Naast haar werkzaamheden bij het RTC zette Valkenburg ook een eigen bedrijf op als bewegingswetenschapper. "Ondertussen heb ik een dochter gekregen en ik ben inmiddels zwanger van een tweede kind. Het is gewoon een druk leven en dat heeft ook voor studievertraging gezorgd."

"Het lastigste is om aan een opleiding te beginnen", meent Bruggemans, "maar als je eenmaal bezig bent, is het prima te doen. De opdrachten uitwerken kost wel tijd, je hebt veel schrijfwerk te doen. Soms vond ik het lastig om mezelf daartoe te zetten, maar als je zo'n grote opdracht uiteindelijk toch hebt gehaald, geeft dat een extra goed gevoel. Wat ik echt geleerd heb is om voor bijna honderd procent vanuit visie te werken."

"Hiervoor werkte ik niet heel anders, maar met name het opschrijven van jouw visie zorgt ervoor dat je nóg meer gaat nadenken over wat je aan het doen bent, hoe je dat doet en waarom, en vooral ook over de lange termijn. Voor een van de opdrachten kon ik mooi mijn plan voor afgelopen seizoen nog eens helemaal uitdiepen en analyseren, dat geeft je dan ook extra inzicht voor wat we komend jaar willen gaan doen", aldus de shorttrackcoach. 

Breder opgeleid
De KNSB-opleiding ST4 wordt in samenwerking met sportkoepel NOC*NSF gegeven, waardoor trainers van verschillende sporten bij elkaar komen. "In mijn leergroep zaten ook trainers uit het judo, skiën en turnen", vertelt Valkenburg. "Op die manier leer je tijdens de workshops elkaars sport en benaderingswijze kennen. Je wordt een beetje uit het schaatsen gehaald en wat breder opgeleid."

Naast het geven van een goede training komen er ook allerlei andere aspecten aan bod tijdens de studie. "Je doet niet alleen onderzoek naar de fysieke ontwikkeling, maar ook het mentale vlak of hoe een topsportprogramma in te passen is naast een studie of werk. Of beleidskwesties, vaak heb je daar een bestuur voor maar het is goed om op de hoogte te zijn."

Met dit diploma op zak kunnen de trainers nog een stapje hoger zetten. Via NOC*NSF is de opleiding Topcoach 5 (TC-5) te volgen. Johan de Wit, Jetske Wiersma, Gianni Romme en Gerard van Velde zijn recente alumni van deze hoogst mogelijke trainersopleiding. "Ik word volgende maand vader dus als ik nu aan een vervolgopleiding begin, snijd ik mezelf denk ik in mijn vingers", zegt Bruggemans.

"Maar het ligt wel binnen mijn ambitie om die te halen dus ik ga het niet eeuwig uitstellen", aldus de oud-shorttracker. Ook voor Valkenburg, die sinds april aan de slag is bij het marathonteam van Jumbo-Visma, is de studententijd voorlopig voorbij. "In de toekomst is het zeker interessant om Topcoach 5 te doen, maar voor nu stel ik dat graag nog even uit", besluit ze lachend.

Door Anjuli Veltman