Het Nederlandse kunstschaatsen zit al een tijdje in de lift. De prestaties op internationaal niveau groeien net als de talentenvijver, met name bij de twee erkende verenigingen voor talentontwikkeling (VTO): DDD in Dordrecht en BKV in Den Bosch. De KNSB heeft daarom een Nationale Trainingsselectie (NTS) opgericht, die wekelijks traint in Tilburg.

"Tijd om een nieuwe stap te zetten", zegt Karen Venhuizen, disciplinemanager kunstrijden van de schaatsbond. "In 2012 zijn we gestart met een tienjarenplan. Uit de VTO's zijn de laatste jaren veel talenten voortgekomen. De volgende stap is nu het opzetten van een nationaal team, zowel in fysieke vorm, vaker samen trainen, als in uitzendingen. Hiermee komen we steeds meer richting een programma dat in de toekomst mogelijk ondersteund kan worden door NOC*NSF."

De beste kunstrijd(st)ers van het land trainen sinds half oktober wekelijks samen in IJssportcentrum Tilburg, onder leiding van de Belgische trainers Carine Herrygers en Jorik Hendrickx. Dit olympische duo adviseert de schaatsers en overlegt met de verschillende coaches. Er vindt ook afstemming plaats met Stichting Kunstrijden Nederland (SKN) van Joan Haanappel, waar een deel van de rijders ook trainingskampen volgt.

"We zijn heel blij dat Carine met haar kennis en ervaring in het begeleiden van sporters naar olympisch niveau wil delen met onze sporters en coaches", vertelt Venhuizen. "Jorik heeft als olympiër in 2014 en 2018 zelf het traject tweemaal doorlopen met Carine en brengt deze ervaring nu in als coach. Hij is een groot voorbeeld voor onze sporters, net als zijn zus Loena (twaalfde op het afgelopen WK, red.) die ook aansluit op de trainingsdagen."

Concentratie
Tijdens de vierde gezamenlijke training staat er een kleinere groep dan gebruikelijk op het ijs. Het is toetsweek en op die belangrijke momenten gaat school toch even voor de topsport. "Maar de scholen werken hier zo goed mee", merkt Herrygers op. "Ik kreeg nooit vrij, ook niet voor gym", vertelt de 27-jarige Hendrickx, die in augustus een punt zette achter zijn schaatscarrière. "Voor Belgen zou het nooit mogelijk zijn om hier midden in de week overdag te trainen. Jullie investeren meer in sport en het zit in de cultuur."

Karen Venhuizen en Carine Herrygers

De trainingsselectie wordt in tweeën gedeeld en de trainers instrueren hun rijders elk op een helft van de ijshockeyrink. Na de dweilpauze wisselen ze om. Uit de speakers komt muziek van de radio en terwijl ze aan de ene kant nog bezig zijn met passenseries, beginnen ze aan de andere kant net met de opbouw naar de sprongen. Met oog voor elkaar bewegen de rijders zich over de ijsvloer, geconcentreerd op de oefening die ze mee hebben gekregen. Aan het einde van de eerste ijssessie starten Herrygers en Hendrickx de muziek van een aantal korte küren. De gehele routine van zo'n twee minuten en 40 seconden wordt uitgevoerd terwijl de rest door gaat met trainen.

In de dweilpauze is er tijd om te eten en komen ook de schoolboeken tevoorschijn. Isabella Smit (15) en Tessel Clercx (16) houden hun spieren warm met rek- en strekoefeningen. De twee junioren zijn op het ijs concurrenten van elkaar, maar nu wekelijks trainingsgenoten. Wordt er dan ook naar elkaar gekeken? "Ja, dat wel. Het is ook een extra stimulans voor jezelf. Wat zij kan, wil ik ook kunnen", zegt Smit met een glimlach. "Je trekt je aan elkaar op", voegt Clercx toe. "Omdat ik niet altijd bij Carine en Jorik train, merk ik wel dat we soms andere dingen doen en dat helpt mij. Je leert verschillende dingen van verschillende coaches."

Teamgevoel
"Het is fijn om met anderen te kunnen trainen die hetzelfde doel voor ogen hebben en die alles willen laten voor de sport", vertelt Thomas Kennes. Bij de mannen staat de 23-jarige Brabander al jaren op eenzame hoogte en hij heeft inmiddels vijf Nederlandse titels op zijn naam staan. "Het hoeven niet de meest getalenteerde rijders te zijn, maar harde werkers zijn altijd leuk om mee te trainen. En dat geeft je zelf ook weer meer motivatie."

Naast gezamenlijk trainen gaat de KNSB gaat ook weer nationale teams uitzenden naar internationale ISU-wedstrijden. De afgelopen jaren stonden kunstrijders (en hun coaches) vaak als eenling uit Nederland aan de start. Deze week neemt een Oranjeteam van zeven rijders deel aan de Tallinn Trophy in Estland en in februari reist een ploeg af naar het Duitse Oberstdorf. "We willen het nationale teamgevoel hiermee vergroten", legt disciplinemanager Venhuizen uit.

De rijders onderschrijven dat gevoel, vertellen ze tijdens de training voorafgaand aan de uitzending naar Tallinn. "Het is voor mij vijf, zes jaar geleden dat we met een grote groep gingen", zegt Kennes. "Als junior keek ik destijds op naar de senioren. Ik was nog een klein jongetje en vond het allemaal prachtig", lacht hij. "Nu ben ik zelf senior en in de loop der jaren bouw je veel buitenlandse vriendschappen op, maar dat we met zo'n groep gaan, is hartstikke mooi. Hopelijk zitten de tijdschema's zo in elkaar dat we elkaar ook echt kunnen aanmoedigen."

Lees alles over kunstrijden op schaatsen.nl/kunstrijden

Door Anjuli Veltman - Laatste update op 14 nov 2019 om 07:42